Dorsale Vagus: wat betekent het
De oude tak van de vagus die bij overweldiging zorgt voor freeze en collaps.
Dit artikel hoort bij: Somatische Begrippen Uitgelegd: Glossarium voor Therapeuten
Wanneer de dorsale vagus inschakelt
Als fight of flight niet werkt of niet mogelijk is, schakelt het systeem naar dorsale vagus: hartslag daalt, ademhaling wordt oppervlakkig, energie zakt weg, dissociatie kan inzetten. Dit is een laatste-redmiddel-strategie van het lichaam: onzichtbaar worden, energie sparen, overleven door zo min mogelijk te zijn.
In de praktijk
In een sessie herken je een dorsale shift aan een client die plotseling stiller wordt, blik glazig, ademhaling oppervlakkig, soms 'leeg' lijkt. Doorgaan met praten over het thema dat de shift veroorzaakte is contraproductief. Het werk wordt nu: terugbrengen naar het hier en nu via voeten voelen, orientatie, eventueel beweging.
Veelgemaakte vergissing
De vergissing is dorsaal zien als zwakte of ontwijking. Het is een briljante overlevingsstrategie die ons als soort heeft laten voortbestaan. Het probleem is niet de respons zelf maar het vastzitten erin, het niet meer terug kunnen naar ventraal nadat de dreiging voorbij is.
Wil je dit soort termen verwerken in je website-taal zonder dat het jargon wordt? De Praktijk Scan kijkt mee naar hoe jouw website nu communiceert.
Wil je weten waar jouw groeikansen liggen?
Doe de gratis Praktijk Scan en ontvang een persoonlijk rapport met concrete verbeterpunten voor jouw praktijk.
Doe de Praktijk ScanGerelateerde pagina's
Verder lezen in deze pilaar
Veelgestelde vragen
Hoe haal ik een client uit een dorsale shift?
Werk via het lichaam, niet via woorden. Voeten op de grond, ogen openen, om je heen kijken, eventueel opstaan en bewegen. Co-regulatie via jouw rust en aanwezigheid is hier de hoofdmotor.
Kan een client lang in dorsaal vastzitten?
Ja. Chronisch dorsale activatie ziet er soms uit als depressie: weinig energie, weinig motivatie, alles voelt vlak. Onderscheid is belangrijk omdat de behandeling verschilt.
Wat is het verschil tussen dorsaal en rust?
Rust komt vanuit ventrale vagus: zacht, contact mogelijk. Dorsaal voelt aan als afwezig of leeg, contact is moeilijk. Het verschil zit niet in activatie-niveau maar in beschikbaarheid voor contact.